ค่า OT คิดยังไง? คู่มือค่าล่วงเวลาตามกฎหมายแรงงานไทย

ค่าล่วงเวลา (OT) เป็นสิทธิ์ที่ลูกจ้างพึงได้ตาม พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน — รู้สูตรไว้ไม่เสียเปรียบนายจ้าง

อัตราค่าล่วงเวลา

อัตรารายชั่วโมงพื้นฐาน = ค่าจ้างรายวัน ÷ 8

ประเภท	อัตรา
OT วันทำงาน (หลังเลิกงาน)	1.5 เท่า
ทำงานวันหยุด (เวลาปกติ)	2 เท่า
OT วันหยุด	3 เท่า

ตัวอย่างการคำนวณ

ค่าจ้างวันละ 500 บาท ทำงานล่วงเวลา 3 ชม. ในวันทำงาน:

• อัตราชั่วโมงพื้นฐาน: 500 ÷ 8 = 62.50 บาท
• อัตรา OT: 62.50 × 1.5 = 93.75 บาท/ชม.
• ค่า OT รวม: 93.75 × 3 = 281.25 บาท

ข้อควรรู้

• OT ต้องได้รับความยินยอมจากลูกจ้าง
• ทำงาน OT วันทำงานเกิน 3 ชม./วัน ต้องจ่ายเพิ่มเป็น 3 เท่า (ตามที่กฎหมายกำหนดบางกรณี)
• นายจ้างไม่จ่าย OT = มีสิทธิ์ร้องเรียนได้

คำนวณทันที

ใช้ เครื่องคำนวณค่า OT ของเรา — กรอกค่าจ้างรายวัน จำนวนชั่วโมง และประเภทวัน ได้ค่า OT ทันที ฟรี

จากประสบการณ์ทีมงาน: ประเด็นที่เจอบ่อยจากร้านค้าและพนักงาน

ทีมงานเราทำเว็บและระบบให้ร้านอาหารและ SME ไทยมาหลายปี ประเด็นเรื่องค่า OT เจอบ่อยสองฝั่งเลยครับ — ฝั่งเจ้าของร้านที่อยากคำนวณสลักเกลียวค่าจ้างให้ถูกต้อง กับฝั่งพนักงานที่อยากรู้ว่าสลิปเงินเดือนที่ได้รับถูกหรือเปล่า สิ่งที่เจอซ้ำ ๆ คือ “ความเข้าใจคลาดเคลื่อนเรื่องอัตราพื้นฐาน” หลายคนคิดว่า OT คิดจากเงินเดือนหารด้วย 30 วัน ซึ่งผิดตั้งแต่ต้น ทำให้ตัวเลขทั้งสลิปเพี้ยนไปหมด วิธีที่ถูกคือคิดจากค่าจ้างรายวันหารด้วย 8 ชั่วโมงตามที่แสดงไว้ข้างต้น แล้วค่อยคูณอัตราจ่ายเพิ่ม

ตัวอย่างคำนวณจริง: เปรียบเทียบ 3 สถานการณ์

ลองดูตารางนี้ด้วยค่าจ้างรายวัน 600 บาท (อัตราชั่วโมงพื้นฐาน 75 บาท) เป็นตัวอย่างรวม:

สถานการณ์	จำนวนชั่วโมง	อัตรา	คำนวณ	ค่า OT ที่ได้
OT หลังเลิกงานวันทำงาน	2 ชม.	1.5 เท่า	75 × 1.5 × 2	225 บาท
มาทำงานวันหยุดประจำสัปดาห์	4 ชม.	2 เท่า	75 × 2 × 4	600 บาท
OT วันหยุดประจำสัปดาห์	3 ชม.	3 เท่า	75 × 3 × 3	675 บาท

จะเห็นว่าแค่ประเภทของวันต่างกัน ค่าตอบแทนต่างกันได้หลายเท่า ทีมงานเราแนะนำให้พนักงานจดวันและชั่วโมงทำงานไว้ทุกเดือน เพราะเวลาเช็กสลิปจะเทียบได้ทันทีว่าได้ครบหรือไม่

ข้อผิดพลาดที่คนไทยพลาดบ่อย

จากที่เจอมา พลาดกันประมาณนี้:

• หารเงินเดือนด้วย 30 — ทำให้อัตราต่อชั่วโมงต่ำกว่าที่ควรเป็น วิธีถูกคือคิดจากค่าจ้างรายวัน
• ปนกันระหว่าง “วันหยุดประจำสัปดาห์” กับ “วันหยุดนักขัตฤกษ์” — อัตราจ่ายเพิ่มแตกต่างกันตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนดแต่ละกรณี ควรตรวจสอบประเภทวันหยุดให้ชัดก่อนคำนวณ
• คิดว่า OT คิดเป็นก้อน — การทำงานล่วงเวลาไม่ครบชั่วโมง เช่น 1 ชั่วโมง 30 นาที หลายที่ปัดเป็น 1 ชั่วโมง ซึ่งเสียเปรียบพนักงาน ควรตกลงวิธีนับให้ชัดตั้งแต่แรก
• เข้าใจว่า OT ทำได้เองตามสะดวก — การทำงานล่วงเวลาต้องมีความยินยอมร่วมกัน ไม่ใช่คำสั่งเด็ดขาด และไม่ใช่การทำเองโดยไม่แจ้ง
• เก็บหลักฐานไม่ไว้ — ถ้าเกิดข้อพิพาท การมีบันทึกเวลาเข้า–ออก ตารางกะ หรือแชทที่นายจ้างขอให้ OT จะช่วยได้มาก

คำนวณย้อนหลังหลายเดือนทำอย่างไร

ถ้าสงสัยว่าเดือนที่ผ่านมาได้ OT ไม่ครบ ให้ทำตารางง่าย ๆ แยกเป็นวันทำงาน / วันหยุด จดชั่วโมง OT ของแต่ละวัน แล้วคำนวณทีละก้อนตามอัตราที่ถูกต้อง รวมกันเทียบกับที่รับจริงในสลิป ทีมงานเราแนะนำให้ทำไล่ย้อนหลังได้ไม่เกิน 2–3 เดือนก่อน เพราะยังจำรายละเอียดได้ และมีสลิปเทียบได้ ถ้าตัวเลขไม่ตรง ให้เริ่มจากการสอบถามฝ่ายบุคคลด้วยข้อมูลที่คำนวณมาเอง ซึ่งมักจุดการสนทนาได้ดีกว่าการร้องเรียนทันที

สิ่งที่ผู้ใช้จริงถามเราบ่อย (Q&A)

**ถ้าเป็นพนัก